İçindekiler
KVKK şikâyeti ve suçları (idari para cezasına konu olan) 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu’nun ilgili maddelerinde açıklanmaktadır. Türk Ceza Kanunu kapsamında suç teşkil edilen fiiller ise KVKK kapsamındaki idari para cezalarından farklıdır.
KVKK Şikâyeti Nedir?
KVKK şikâyeti 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu’nun 14. maddesinde açıklanmıştır. İlgili hüküm uyarınca veri sorumlusuna ilk etapta yapılacak olan başvurunun reddedilmesi, verilen cevabın yetersiz bulunması veya süresinde başvuruya cevap verilmemesi hallerinde; ilgili kişi Kurul’a şikayet için Kişisel Verileri Koruma Kurulu’na başvurabilmektedir.
KVKK Başvuru Hakkı
KVKK başvuru hakkı 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu’nun 13.maddesinde açıklanmıştır. Madde uyarınca ilgili kişi bu Kanunun uygulanmasıyla ilgili taleplerini yazılı olarak veya Kurulun belirleyeceği diğer yöntemlerle veri sorumlusuna iletebilecektir.
Veri sorumlusu ilgili kişi tarafından kendisine başvuruda yer alan talepleri, talebin niteliğine göre en kısa süre ve en geç otuz gün içerisinde ücretsiz olarak sonuçlandıracaktır. Ancak, işlemin ayrıca bir maliyeti gerektirdiği durumlarca, Kurulca belirlenen tarifedeki ücret veri sorumlusu tarafından ilgili kişiden talep edilebilecektir.
Veri sorumlusu kendisine yapılan başvuru talebini kabul edecek veya gerekçesini açıklayarak reddedecektir. Kendisine yapılan başvuruyla ilgili cevabını ilgili kişiye yazılı olarak veya elektronik ortamda bildirecektir. Başvuruda yer alan talebin kabul edilmesi halinde veri sorumlusunca talebin gereği yerine getirilecektir.
KVKK Şikâyeti ve Cezaları
Kişisel Verileri Koruma Kurulu’na şikâyet, 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu’nun 14. Maddesinde belirtilmiştir. Bu madde uyarınca ilgili kişi tarafından veri sorumlusuna yapılmış olan başvuru reddedilmiş, verilen cevap yetersiz bulunmuş veya süresinde başvuruya cevap verilmemiş olması hallerinde; ilgili kişi, veri sorumlusunun cevabını öğrendiği tarihten itibaren otuz ve her halde başvuru tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Kurul’a şikâyette bulunabilecektir.
Kurul’a veri sorumlusu ile ilgili yapılacak şikayetlerde öncelikle veri sorumlusuna başvuru yolunun tüketilmesi zorunludur. Başvuru yolu tüketilmeden şikâyet yoluna başvurulması usule aykırılık doğuracaktır. Kurul ihlal iddiasını herhangi bir yerden öğrendiği durumlarda ise re’sen harekete geçerek inceleme yapma hakkını haizdir. İlgili kişi veri sorumlusuna başvuru yolunu tükettikten sonra KVKK şikâyeti gerçekleştireceği durumlarda şikayet sürecini yürütürken doğrudan adli ve idari yargı yoluna gidebilecektir.
Kurul ilgili kişi tarafından kendisine yapılan şikâyet üzerine veya ihlal iddiasını öğrenmesi durumunda re’sen, görev alanına giren konularda gerekli incelemeyi yapacaktır. Ancak Kurul, 3071 sayılı Dilekçe Hakkının Kullanılmasına Dair Kanun’un 6. Maddesi uyarınca belli bir konuyu ihtiva etmeyen, yargı mercilerinin görev alanına giren konularla ilgili olan, dilekçede bulunması gereken zorunlu unsurları (dilekçe sahibinin adı soyadı ve imzası ile iş veya ikametgâh adresi) taşımayan ihbar ve şikayetleri incelemeye almayacaktır.
Devlet sırrı niteliğindeki bilgi ve belgeler hariç; veri sorumlusu, Kurulun inceleme konusuyla ilgili istemiş olduğu bilgi ve belgeleri on beş gün içerisinde göndermek ve gerektiğinde yerinde inceleme yapılmasını sağlamak yükümlülüğü altındadır. Kurul kendisine gelen şikâyet üzerine, talebe konu olayı inceleyerek ilgililere altmış gün içinde cevap verir. Kurul tarafından altmış gün içinde cevap verilmemesi halinde ilgili kişinin talebi reddedilmiş sayılacaktır.
Şikâyet üzerine veya resen yapılan inceleme sonucunda ihlalin varlığının anlaşılması halinde Kişisel Verileri Koruma Kurulu tespit etmiş olduğu hukuka aykırılıkların şikâyete konu veri sorumlusu tarafından giderilmesine karar vererek kararı ilgililere tebliğ edecektir. Bu karar, veri sorumlusunca tebliğden itibaren en geç otuz gün içerisinde yerine getirilecektir. İhlalin yaygın olduğunun tespit edilmesi halinde Kişisel Verileri Koruma Kurulu bu konuda ilke karar almakta ve bu kararı yayımlamaktadır.
İlgili kişi tarafından yapılmış olan şikâyeti inceledikten sonra Kişisel Verileri Koruma Kurulu telafisi güç ve imkansız zararların doğması ile açıkça hukuka aykırılık olmasına ulaşıyorsa veri sorumlusunun veri işlemesinin veya yurt dışına veri aktarmasının durdurulmasına karar verebilecektir.
KVKK İhlali Nedeniyle Tazminat
6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu’nun 14. Maddesinin (3) numaralı fıkrası uyarınca kişisel hakları ihlal edilen ilgili kişilerin Kurul’a şikâyetin yanısıra genel hükümlere göre tazminat hakkı saklıdır. Bu hüküm uyarınca ilgili kişi kişilik haklarını oluşturan değerlerin ihlal edildiği iddiasıyla veri sorumlusunun kamu veyahut özel tüzel kişi olması ayrımına dikkat ederek adli ya da idari yargıda dava açabilecektir. Kişilik haklarını oluşturan değerlere ırk, etnik köken, siyasi düşünce, felsefi inanç, din, mezhep veya diğer inançlar ile kılık kıyafeti, dernek, vakıf ya da sendika üyeliği, sağlığı, cinsel hayatı, ceza mahkumiyeti ve güvenlik tedbirleriyle biyometrik ve genetik verileri örnek gösterilebilecektir.
Kişinin yukarıda sayılan kişilik değerlerine saldırı 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 23. Maddesi kişiliği korunması başlığı altında açıklanmış olup ilgili hüküm uyarınca kimsenin hak ve fiil ehliyetlerinden, özgürlüklerinden vazgeçemeyecek veya bu özgürlüklerinden hukuka ya da ahlaka aykırı olarak sınırlandırılamayacaktır.
Kişisel Verileri Koruma Kurulu’nun 16/01/2020 ve 2020/41 sayılı karar özetinde[1] ilgili kişinin kişisel verilerinin hukuka aykırı işlendiği iddiası kapsamında veri sorumlusu Bankaya karşı tazminat talebi ele alınmıştır. Karar özetinde şikâyet sahibi kişinin bir bankaya kredi borcu olduğu ve borcunu ödeyemediği, borçluya karşı yasal takip başlatıldığı ve ilgili kişinin sigortalı olarak işe girdiği ve sigortasının başlatıldığı tarihten itibaren cep telefonundan sürekli arandığı belirtilmiştir. İlgili kişi banka tarafından gelen telefonlara cevap vermesine rağmen veri sorumlusu banka tarafından iş yeri aranmış ve aile bilgileri sorgulanmış, ödeme yapıp yapmayacağı iş yeri sekreterine defalarca sorulmuş, aramalardan sonra aynı yıl içinde şikâyet sahibi ilgili kişinin iş akdi çalıştığı firma tarafından sonlandırılmıştır. İlgili kişi, Kurula yapmış olduğu başvuruda veri sorumlusu bankadan 100.000 TL maddi manevi tazminat isteminde bulunduğunu belirtmiştir. Kurul yaptığı değerlendirme sonucunda veri sorumlusu bankaya karşı zarara uğraması sebebiyle tazminat talebi söz konusu olması halinde 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu’nun 14. Maddesinin (3) numaralı fıkrası uyarınca bu talebin genel mahkemeler yoluyla kullanılması gerektiğini belirtmiştir.
KVKK Cezasına İtiraz
6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu’nun 18. Maddesinde KVKK şikâyeti cezaları açıklanmıştır. İlgili hüküm uyarınca;
- Aydınlatma yükümlülüğünün yerine getirilmediği takdirde 5.000 TL’den 100.000 TL’ye kadar,
- Veri güvenliğine ilişkin yükümlülükler yerine getirilmediği takdirde 15.000 TL’den 1.000.000 TL’ye kadar,
- Kurul tarafından veri sorumlusunu da bağlayıcı nitelikte olan kararlar yerine getirilmediği takdirde 25.000 TL’den 1.000.000 TL’ye kadar,
- Veri Sorumluları Siciline (VERBİS) kayıt ve bildirim yükümlülüğü yerine getirilmediği takdirde 20.000 TL’den 1.000.000 TL’ye kadar
idari para cezası verilecektir. Veri sorumluları yukarıda sayılan yükümlülükleri yerine getirmediği takdirde verilecek olan para cezaları için kararın tebliğ edildiği tarihten itibaren 15 gün içerisinde Sulh Ceza Hakimliğine başvuruda bulunabilecektir. Başvuru kabul edildiği takdirde yeniden yapılacak yargılama sonucunda idari para cezası miktarı değişebilecektir.
KVKK Avukatı
KVKK şikâyeti sürecinin sağlıklı bir biçimde yürütülmesi kişisel veriler konusunda uzman bir avukatla çalışılmasını gerektirmektedir. Kişilerin Kişisel Verileri Koruma Kurulu’na başvuru ve şikâyet süreçleri ile veri sorumlularının bu konuda Kurul’a karşı savunmalarını gerçekleştirmeleri büyük öneme sahiptir.
Yukarıda hukuki açıdan önem ihtiva eden KVKK şikâyeti ve suçları konusu genel bir çerçeveyle açıklanmıştır. KVKK şikâyeti ve suçları konusu oldukça önemli ve hukuki danışmanlık alınması gereken başlıca konulardan biridir. Daha fazla bilgi ve danışmanlık için hukuk büromuzla iletişime geçebilirsiniz.
