Bilişim Hukuku

E-Tespit Nedir? Nasıl Yapılır?

Yazar 31 Temmuz 2022Ekim 3rd, 2023No Comments9 dakikalık okuma
e-tespit nedir

Noter Elektronik Tespit (E-Tespit) Uygulamasına Genel Bakış :

E–Tespit, günümüzün en popüler konularından biridir. Gelişmekte olan bir alan olduğu için de çokça merak konusu olmuş, birçok soru ve sorun ile karşı karşıya kalınmıştır. Kişinin bizzat kullandığı bir sistem olduğundan, gerekli hukuki araştırmayı yapmadan işe girişmeyi doğru bulmadığımızdan bu yazımızda sizlere E-Tespit nedir, nasıl yapılır gibi konuları genel hatlarıyla sunmak istedik. Pek tabi her hukuki işlemin bir usulü ve detaylandırılması olduğundan, muhakkak yetkin bir avukattan bilgi ve danışmanlık alınmalıdır. Bilgi ve danışmanlık almak için büromuzla iletişime geçebilirsiniz.

E- Tespit Nedir?

E-Tespit kavramı hukuk sistemimizde henüz yeni olan bir kavram olup 1 Mart 2016 tarihinde 1512 numaralı Noterlik Kanunu 198/A maddesi ve Noterlik İşlemlerinin Elektronik Ortamda Yapılması Hakkında Yönetmelik’in yürürlüğe girmesiyle kullanılabilir hale gelmiştir. Bu düzenlemeler ile yapılan bütün işlemlerin elektronik ortamda gerçekleştirilmesi, saklanması, işlenmesi, görüntü ve işlem gibi her türlü ispata ihtiyacı olan verinin kolayca tespit edilebilmesi amaçlanmıştır.

E – Tespit kavramının hukukumuza girmesi birçok kolaylığı da beraberinde getirmiştir. Bunlardan biri internet ya da sosyal medya aracılığıyla gerçekleştirilen hukuka aykırı fiiller ve suçların tespiti için artık mesai saati kovalanmayacağı olup herhangi bir elektronik araca erişmenizin tespit için yeterli oluşudur. Zira internet ve sosyal medya aracılığıyla gerçekleştirilen suçların ve hukuka aykırı fiillerin izinin kaybettirilmesi ve delillerinin karartılması daha kolaydır. Bu tür meselelerin ispat edilebilmesinde ve kalıcılaştırılmasında E-Tespit büyük önem arz etmektedir. Çünkü E-Tespit hızlı ve en ulaşılabilir vasıtalar – cep telefonu, tablet, bilgisayar- ile deliller ve olaylar karartılmadan kişinin dosyalarını, fotoğraflarını, ekran görüntülerini noteri beklemeden tespit edebilmesini sağlar. Hukuk sistemimiz ispat vasıtalarımızı güçlendirmek adına E-Tespit düzenlemesini kabul etmiş ve bu kolay karartılabilen vakaların noterler tarafından internet vasıtasıyla tespit edilebilmesini arzulamıştır. Kişi burada kendi tespitini kendi yapmakta ve dava sırasında karşılaşacağı ispat yükünü azaltmış olmaktadır.

E-Tespit yoluyla tespit edilmiş olan bir fotoğraf ya da dosya, daha sonrasında silinmiş ya da yok edilmiş olsa dahi elektronik arşivde yerini koruyacak ve geçerliliğinden bir şey kaybetmeyecektir.

E- Tespit Nasıl Yapılır ?

E-Tespitin nasıl yapıldığı asıl merak konusu olan meseledir. Ne zaman yapılır, hangi siteden yapılır, ne kadar ücret ödenir, kimler yapabilir gibi sorularınıza yanıt arıyor olabilirsiniz. Aşağıda bütün bunların yanıtlarını sizlerle paylaşacağız. Başkaca sorularınız olursa da bizlerle irtibat kurmanızı rica ediyoruz.

E – Tespit sistemi, elektronik ortamda bulunan ve tek başına yargıya taşındığı zaman güvenilirliği söz konusu olamayacak olan fotoğraf, ekran görüntüsü ve kişisel haklarınıza saldırıda bulunulan her türlü işlemin ve verinin, noterlikler aracılığıyla 7/24 tespit ettirebilmenize olanak sağlar.

Bu kısımda asıl olarak E-Tespit yaptırmak isteyenlere bir yol haritası çizmek istiyoruz. Haydi başlayalım:

  • Öncelikle noterler birliğinin web sayfası linki olan http://portal.tnb.org.tr adresine girişimizi sağlayalım.
  • Daha sonra açılan pencereden “E-Hizmetler” kısmına gelelim.
  • açılan pencereden “E-Tespit” butonuna tıklayalım.
  • “Yeni tespit” butonuna tıklayarak taahhütnameyi onaylayalım.
  • Kimlik bilgilerimizi doldurup “Giriş” butonuna tıklayalım. Artık üyeliğimizi tamamladık.
  • Daha sonra tespitini talep ettiğiniz sitenin anasayfa adresi yazalım. Ana sayfa adresinin yazılması zorunludur. Aksi takdirde devam edemezsiniz.
  • “Tespite Başla” butonuna tıklayalım.
  • Girdiğiniz ana sayfa adresi açılacaktır. Eğer sosyal medya adresiniz için bir tespit yapacaksanız sizden sosyal medyanıza girişiniz talep edilecektir. Daha sonra dilediğiniz kadar veriyi “Ekran görüntüsü tespit et” butonu ile kayıt altına alabilirsiniz. Aldığınız ilk ana sayfa görüntüsü hariç diğer görüntüleri silebilir ve tekrardan görüntü alabilirsiniz ancak dikkat edilmelidir ki tespitin yapılması süreye bağlanmıştır. On dakikayı aştığınızda sistem sizi otomatik olarak sistem dışına atacaktır. Bunun sebebi sistemin amacına aykırı kullanımının ve gereksiz meşgul edilmesinin önüne geçilmeye çalışılmasıdır. Bu yüzden işlemlerinizi ivedilikle halletmeniz gerekmektedir.
  • Geriye yalnızca tespit belgesi almak kalıyor. “Belge oluştur” butonuna tıklayarak başvuru numaranız alabilir, tespit başvurunuz tamamlayabilir ve tespit belgenize sahip olabilirsiniz.
  • Bu aşamadan sonra artık tek yapmanız gereken tespit işlemi sonrası size verilecek olan “Tespit Numarası” ile herhangi bir noterliğe giderek başvurunuzu tamamlamanızdır. Tespit işlemini tamamladığınızda Tespit Numarası alarak herhangi bir notere gidebildiğiniz gibi istediğiniz noteri seçerek de işlemlerinizi nihayete erdirebilirsiniz. Tek başına elektronik tespit işlemi, tespitin gerçekleşmesi için yeterli değildir. Tekrardan herhangi bir notere gitmeli ve alınan evrakı noterlikçe onaylatmalısınız. Bu onaydan sonra artık belgeniz E-Tespit sistemi ile tespit edilmiş ve yargı önünde kesin delil olarak ileri sürülebilecek bir veri haline gelmiş olacaktır.

E-Tespit Ücreti Ne Kadardır?

Bilindiği üzere noterlik ücreti noterlik tarifesine göre belirlenmektedir. Bu tarife üzerinden yine E-Tespit ile tespit edilmiş belgenin noter huzurunda ücreti belirlenir. Bu ücret belgenin büyüklüğüne göre ya da elde edilen ekran alıntılarının sayısına göre belirlemektedir. Bütün bunlar her  E-Tespit ücretinin somut olaya göre belirlendiğini göstermektedir. Zira salt bir ücret belirlenmemiştir. Ücreti ödedikten sonra işlem tamamlanmış olmaktadır. Artık E-Tespit ile tespitini talep ettiğiniz belge ya da belgelerin yargı önünde kesin delil mahiyetinde değerlendirileceği aşikardır.

E-Tespitin En Çok Kullanıldığı Alanlar?

Bakıldığı zaman E-Tespit hiçbir zaman tek başına icrai nitelik kazanmamaktadır. E-Tespit ile tespit ettiğiniz belgeleri mutlaka delil olarak ileri sürebileceğiniz bir dava mevcut olmalıdır. Tespit edilmiş olan veriler kesin hüküm doğurur ve mahkemeyi bağlar. Bu yüzden veriyi tespit ettirmek çok önemlidir. Peki E-Tespit en çok hangi alanda kullanılmaktadır?

Sosyal medya üzerinden gerçekleştirilmiş olan hakaretlerin ispatı çok zordur ve hakaret davası açıldığında yeterli delil toplanılamazsa davanın reddine karar verilir. Bu ihtimalin gerçekleşmemesi için E-Tespit yapısı tercih edilmektedir.

Yine sosyal medyadan gerçekleştirilen herhangi bir kamu düzenine saldırı içeren bir gönderinin de tespitinde bu sistem kullanılabilmektedir.

İnternet vasıtasıyla kamu düzenine ya da kişilik haklarına verilmiş olan zararların, örneğin kamu düzenine saldırı niteliğinde bir haber yazılmış olabilir, tespit edilip arşivlenmesi için kullanılabilmektedir.

Bu saydığımız örnekler davalarda E-Tespit sisteminin kullanımına en çok tanık olduğumuz hallerdir ancak bunlardan başka Noterler Birliği’nin arşivinde kayıtlı kalmasını ve güvence altına almak istediğiniz her türlü veriyi E-Tespit yoluyla ileri sürebilirsiniz.

E – Tespit Avukat Desteği

E-Tespit aşaması tek başına hukuki bir süreç değildir. Yukarıda da bahsettiğimiz üzere elektronik ortamda E-Tespit ile tespit edilmiş veriler daha sonra onaylanmalı ve ücret ödemesi yapılmalı. Bu aşamada önceden ödeyeceğiniz meblağın ne kadar olacağını merak ediyorsanız avukatlarımıza başvurabilirsiniz.

Yine bu süreçten sonra da E-Tespit sisteminin tek başına bir hukuki etki yaratmayacağı göz önünde bulundurulduğunda, ceza ya da tazminat davalarında yalnızca delil olarak ileri sürülebileceği ve söz konusu davada danışmanlık ya da avukatlık desteği aldığınız kişinin E-Tespit prosedürünü ve E-Tespit ile tespit edilmiş verinin niteliğini biliyor olmalıdır. Zira bilindiği üzere davalarda taraflarca getirilme ilkesi gereği, önceden bu deliller dilekçenizde bulunmalıdır. Avukatınızla birlikte davalarınızı takip etmeniz en doğru seçenek olacaktır. Danışmanlık ve hukuki destek almak için büromuzla iletişime geçebilirsiniz.

AEY Legal

AEY Legal, faaliyet göstermekte olduğu Fikri Mülkiyet Hukuku, E-Ticaret ve Bilişim Hukuku, Veri Koruma ve Siber Güvenlik Hukuku, Ticaret ve Şirketler Hukuku, Sözleşmeler Hukuku, Freelancer Hukuku, Tüketici Hukuku, Start-up Hukuku, Reklam ve Medya Hukuku başta olmak üzere birçok hukuk dalında ulusal ve uluslararası düzeydeki uyuşmazlık ve ihtilaflarla ilgili olarak Hukuki Danışmanlık, Uyum Yönetimi & Regülasyon, Dava Takibi & Uyuşmazlık Çözümü hizmetlerini müvekkillerine sunmaktadır.

Scan the code