
Bir e-ticaret avukatı, çevrim içi satış modelini şirket yapısı, tüketici işlemleri, platform sözleşmeleri, kişisel veriler, ticari iletiler ve fikrî haklar yönünden birlikte değerlendirir. Çalışma; sözleşmelerin hazırlanmasının yanında satış ekranlarının mevzuata uyarlanmasını, işlem kayıtlarının kurulmasını ve uyuşmazlıkta doğru hukuki yolun belirlenmesini kapsar.
Çevrim içi mağazada sorun çoğu zaman alt menüdeki sözleşmeden önce satış akışında görünür. Sepetteki fiyat ile ödeme ekranındaki toplam uyuşmayabilir; iade metni bir taşıyıcıyı gösterirken müşteri hizmetleri başka bir yöntem uygulayabilir. Böyle bir çelişki tüketici talebini büyütebildiği gibi platform ödemesinin bloke edilmesine veya idari incelemeye de zemin hazırlayabilir.
E-ticaret hukukundaki doğru çalışma sırası, işletmenin gerçek akışını anlamakla başlar. Kimin satıcı olduğu, bedeli kimin tahsil ettiği, kişisel verinin hangi sistemlere aktarıldığı ve müşteriye hangi anda hangi bilginin gösterildiği belirlenmeden yalnız şablon metinler üzerinden sağlıklı bir değerlendirme yapılamaz.
E-Ticaret Avukatı Hangi Konularda Destek Sağlar?
E-ticaret hukuku avukatı, işletmenin faaliyete başlamasından günlük operasyonuna ve olası uyuşmazlıklara kadar farklı aşamalarda hukuki destek sağlayabilir. Yeni bir mağazada şirket ile marka yapısının, satış kanalının, ödeme ve kargo modelinin belirlenmesi gerekir. Faaliyette olan işletmede ise mevcut sözleşmeler, kullanıcı ekranları, pazaryeri ilişkileri, veri akışları ve şikâyet kayıtları birlikte incelenir.
Faaliyete hazırlık aşamasında taraf rolleri belirlenir; satıcı bilgileri, ön bilgilendirme ve mesafeli sözleşme düzeni satış ekranlarıyla birlikte kurulur. Üyelik, tedarik, yazılım, ödeme, kargo ve pazaryeri ilişkileri için gereken sözleşmeler de işletmenin kullandığı kanala göre ayrılır.
Günlük faaliyette cayma, iade, teslimat ve ayıplı mal süreçleri öne çıkar. ETBİS ile ticari ileti kayıtları, KVKK aydınlatması ve çerez tercihleri aynı denetimde görülebilir; ancak her biri kendi hukuki sebebi ve ispat düzeni içinde ele alınır. Marka, ürün görseli ve kullanıcı içeriğine ilişkin şikâyetler de mağazanın ürün ve reklam yönetimiyle bağlantılıdır.
Uyuşmazlık çıktığında ihtiyaç değişir. Satıcı hesabının kısıtlanması, hakedişin alıkonulması veya sözleşmenin sona erdirilmesi ticari kayıtlar üzerinden incelenirken; tüketici talebinde sipariş, teslim ve bilgilendirme zinciri belirleyici olabilir. Hakem heyeti, arabuluculuk, dava veya idari başvuru seçenekleri uyuşmazlığın tarafına ve talebe göre ayrılır.
Kendi alan adından tüketiciye ürün satan mağaza ile kurumsal müşterilere abonelik yazılımı sunan şirket aynı belge listesiyle incelenemez. Pazaryerinde çalışan satıcının önünde ayrıca platform sözleşmesi, dâhili bildirim sistemi ve hakediş kayıtları vardır. Bu nedenle başlangıç noktası hazır bir evrak paketi değil, işletmenin nasıl satış yaptığı ve hangi ilişkilerden sorumlu olduğudur.
E-Ticaret İş Modelinin Hukuki Haritası
İlk adım, işletmenin elektronik ticarette hangi sıfatla hareket ettiğini belirlemektir. Kendi sitesinde mal veya hizmet sunan taraf, kural olarak elektronik ticaret hizmet sağlayıcıdır. Başkalarının ekonomik ve ticari faaliyetlerine elektronik ortam sağlayan pazaryeri ise elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcı konumunda olabilir. Aynı şirket farklı faaliyetlerinde birden fazla rol üstlenebilir.
Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcı ve Elektronik Ticaret Hizmet Sağlayıcılar Hakkında Yönetmelik, bilgi verme, sipariş, aracılık sözleşmesi, fikrî hak şikâyeti ve hesap kısıtlama yükümlülüklerini bu rollere göre ayırır. Bir işletme aynı işlemde tacir ve satıcı, kişisel veri bakımından da veri sorumlusu olabilir. Teknik hizmet aldığı şirket ise belirli faaliyetlerde veri işleyen olarak kalabilir; bu şirketin müşteriye karşı satıcı olduğu sonucu kendiliğinden doğmaz.
Hukuki harita çıkarılırken şu akışlar izlenir: Müşteri ürünü nerede görür, sözleşmeyi hangi tarafla kurar, ödeme kime geçer, faturayı kim düzenler, teslimatı kim üstlenir, iade bildirimi hangi kanala yapılır ve kişisel veriye kim erişir? Pazaryerinin kendi kampanyası veya ödeme sistemi devreye girdiğinde sorumluluk dağılımı değişebilir. Bir yazılım sağlayıcısının teknik paneli işletme adına veri işlese de müşteriye karşı satıcı hâline gelmez.
Elektronik Ticaret Bilgi Sistemi ve Bildirim Yükümlülükleri Hakkında Tebliğ, kendine ait elektronik ticaret ortamında faaliyet gösteren hizmet sağlayıcılar ile aracı hizmet sağlayıcıların faaliyete başlamadan önce ETBİS’e kayıt olmasını düzenler. Alan adı, ödeme, kargo, altyapı ve veri tabanının bulunduğu ülke gibi bildirimler iş modeline göre gündeme gelir. Münhasıran belirli bireysel iletişim araçlarıyla kurulan sözleşmeler için kapsam dışı hâller bulunduğundan, ETBİS kaydı satış kanalı ve faaliyet modeli üzerinden değerlendirilir.
E-Ticaret Sitesi Kurulurken Hangi Sözleşme ve Metinler Değerlendirilir?
E-ticaret sitesinde aynı anda farklı hukuki ilişkiler kurulur. Tüketiciye satışta ön bilgilendirme ile mesafeli sözleşme, hesap açılışında üyelik hükümleri, kişisel veri elde edilirken KVKK aydınlatması devreye girer. Zorunlu olmayan çerezler için tercih mekanizması gerekir. Ticari elektronik ileti onayının da sipariş sözleşmesine eklenerek alınması yeterli olmaz.
6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun m.3, sözleşmeden önce tanıtıcı bilgiler ile teknik adımların açıklanmasını ve sözleşme hükümlerinin alıcı tarafından saklanabilmesini ister. Aynı Kanun’un siparişe ilişkin m.4 hükmünde temel ekran yükümlülüğü şöyle ifade edilir:
“Hizmet sağlayıcı, siparişin onaylanması aşamasında ve ödeme bilgilerinin girilmesinden önce, ödeyeceği toplam bedel de dâhil olmak üzere, sözleşmenin şartlarının alıcı tarafından açıkça görülmesini sağlar.”
Bu nedenle sözleşme denetimi yalnız dosya üzerinde yapılmaz. Ürün sayfası, sepet, ödeme adımı, sipariş butonu, teyit e-postası ve hesap paneli metinle karşılaştırılır. Alt menüde bulunan genel bir PDF, siparişe özgü fiyatı, teslim süresini veya hangi cayma istisnasının uygulandığını tek başına kanıtlamaz.
İşletmenin ihtiyaç duyabileceği belge seti; e-ticaret sitelerinde bulunması gereken hukuki metinler yazısında ayrıntılı biçimde ele alınmıştır. Üyelik hesabı bulunan yapılarda e-ticaret kullanıcı sözleşmesi, sürekli hesap ilişkisini sipariş sözleşmesinden ayırır. Tedarikçi, yazılım, ödeme ve kargo sözleşmeleri ise işletmenin müşteriye verdiği taahhüdün arka plandaki taraflara doğru biçimde yansıtılmasını sağlar.
Hazır şablon gerçek operasyonu bilmez. Sözleşmede belirtilen iade yolu müşteriye fiilen sunulmuyorsa hem metin hem uygulama düzeltilmelidir. Ürün sayfasının üç günlük teslim vaat ettiği bir mağazada genel sözleşmeye yazılan daha uzun süre de çelişkiyi ortadan kaldırmaz.
B2C, B2B ve Abonelik Modellerinde Değişen Kurallar
Bir gerçek kişinin alışveriş yapması, işlemin her durumda tüketici işlemi olduğu anlamına gelmez. Mal veya hizmet ticari ya da mesleki amaçla ediniliyorsa taraf sıfatı ve uygulanacak hükümler farklılaşabilir. Tüketiciye satış yapan B2C mağazada 6502 sayılı Kanun ve mesafeli sözleşme kuralları öne çıkarken, yalnız tacirlere satış yapan B2B yapıda sözleşme serbestisi, genel işlem koşulları, ayıp ihbarı, ticari faiz ve ispat konuları farklı bir çerçevede değerlendirilir.
Abonelikte yenileme zamanı, ücret değişikliği, deneme dönemi ve fesih baştan görünür olmalıdır. Dijital içeriğe erişimin ne zaman başlayacağı da özellikle cayma hakkı bakımından önem taşır. Kurumsal yazılım sözleşmesinin ağırlık merkezi ise çoğu kez kullanıcı sayısı, hizmet seviyesi, bakım, kesinti, veri taşınması ve sözleşme sona erdiğinde veriye erişim hükümleridir.
Aynı sitede hem bireysel hem kurumsal satış yapılıyorsa müşterinin rolü, yalnız “şirket” kutusu veya fatura bilgisiyle varsayılmamalıdır. Ürün ve hizmetin amacı, sipariş akışı ve tarafın beyanı birlikte değerlendirilir. Ayrı fiyat, sözleşme veya ödeme düzeni kurulması gerekiyorsa arayüz bu ayrımı kullanıcı sözleşmeyle bağlanmadan önce görünür kılmalıdır.
Sınır ötesi satışta da Türkçe bir sözleşme hazırlamak tek başına yeterli değildir. Hedef ülke, teslim şekli, vergi ve gümrük düzeni, ödeme kuruluşu, tüketici koruması ve kişisel veri aktarımı ayrıca incelenir. Bu nedenle hukuki paket, işletmenin bugün kullandığı kanallarla birlikte planlanan yeni pazarlara göre de kapsamlandırılır.
Sipariş, Cayma, Teslimat ve İade Süreci Nasıl Uyumlu Kurulur?
Tüketiciye yönelik e-ticarette sipariş süreci, 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği ile birlikte kurulur. Tüketici; ürünün temel niteliği, tarafların kimliği, toplam bedel, teslimat, cayma hakkı ve varsa istisna hakkında siparişten önce açıkça bilgilendirilmelidir. Bu bilgilendirmenin yapıldığını ispat yükü de düzenlemede belirtilen taraflara aittir.
Kanun m.48’de cayma hakkının temel çerçevesi şöyledir:
“Tüketici, on dört gün içinde herhangi bir gerekçe göstermeksizin ve cezai şart ödemeksizin sözleşmeden cayma hakkına sahiptir.”
Cayma istisnası ürün adına bakılarak genişletilemez. Kişiye özel mal, çabuk bozulabilen ürün, belirli hijyen koşulları veya anında ifa edilen dijital içerik bakımından güncel düzenlemedeki şartlar aranır. Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği’nin konsolide m.15 metni 2025 değişiklikleri ve 2026 tarihli iptal notlarını da içerir. Bu sebeple eski bir istisna listesinin mağaza politikasına kopyalanması hatalı sonuç doğurabilir.
Cep telefonunun ambalajı açıldıktan sonra iadesine ilişkin bir uyuşmazlıkta Yargıtay, cihazı kitap, dijital içerik veya bilgisayar sarf malzemesi istisnasına otomatik olarak sokmamış; kullanımın mutat kullanımı aşıp aşmadığının ayrıca incelenmesi gerektiğini belirtmiştir:
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, E.2022/6784, K.2022/8533, T.07.11.2022: “[…] cep telefonunun mesafeli satış sözleşmesine konu olması halinde 14 günlük cayma hakkının istisnasını oluşturmadığı anlaşılmaktadır.”
Yargıtay ayrıca altı günlük kullanımın mutat sınırı aşıp aşmadığının uzman incelemesiyle belirlenmesini istemiştir. Böylece iki mesele ayrılmıştır: telefonun ambalajının açılması tek başına cayma hakkını ortadan kaldırmaz; buna karşılık olağan inceleme sınırını aşan kullanım tüketicinin sorumluluğunu gündeme getirebilir. Mağazanın teslim ve iade kaydı bu ayrımı gösterebilmelidir.
Teslimatta taahhüt edilen süre esas alınır; mal satışında kişiye özel üretim dışındaki genel üst sınır kural olarak otuz gündür. Stokta bulunmama tek başına ifa imkânsızlığı sayılmaz. Mesafeli satış sözleşmesi ile ön bilgilendirme formunda yer alan teslim ve iade düzeni, müşteri hizmetlerinin izlediği yolla örtüşmelidir. Cayma bildirimi, taşıyıcı, teslim tarihi ve bedel iadesi aynı işlem kaydında görülebildiğinde ispat da kolaylaşır.
Pazaryeri Satıcısı ile Platform Arasındaki Sorumluluk Nasıl Ayrılır?
Pazaryerindeki sorumluluk, “satıcı” ve “aracı” etiketlerinden biri seçilerek çözülemez. Ürünü sunan, bilgiyi giren, kampanyayı oluşturan, bedeli tahsil eden ve tüketici talebini yöneten taraf somut işlemde belirlenir. Güncel 6502 m.48, platform üzerinden kurulan mesafeli sözleşmelerde aracı hizmet sağlayıcıya talep sistemi, kayıt, ön bilgilendirme ve belirli hâllerde müteselsil sorumluluk yükler.
Eski düzenleme dönemine ilişkin bir uyuşmazlıkta, internet platformu üzerinden alınan gıda ürününün ayıplı olduğu ileri sürülmüştür. Yargıtay, ön bilgilendirme formunda gerçek satıcının platform değil pastane olarak gösterildiğini dikkate almış ve o tarihteki aracı hizmet sağlayıcı rejimine göre rol ayrımı yapmıştır:
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, E.2021/4000, K.2021/11403, T.15.11.2021: “[…] mesafeli satış sözleşmesi ön bilgilendirme formuna göre satıcı tarafın ‘… Pastanesi’ olduğu […]”
Uyuşmazlıktaki işlem eski düzenleme dönemine aittir. Bugün aynı olay incelenirken satıcının sözleşmede nasıl gösterildiği işlem kaydıyla doğrulanır; ayrıca 2022 sonrasında genişleyen platform yükümlülükleri, işlemin tarihi gözetilerek uygulanır.
Platformun birden fazla sıfat taşıması da mümkündür. Bir televizyonun pazaryerinden satın alındığı ve teslim sırasında hasar gördüğünün ileri sürüldüğü olayda aynı şirket hem elektronik aracı hizmet sağlayıcı hem taşıyıcı konumundaydı. Yargıtay bu iki rolün ayrı incelenmesi gerektiğini belirtmiştir:
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E.2022/3467, K.2022/6446, T.29.09.2022: “Davalı şirket mevcut hukuki ilişkide bir yandan elektronik aracı hizmet sağlayıcı, diğer taraftan ise alım satıma konu eşyanın kargo yoluyla taşınmasını üstlenen kişi konumunda olup davalının her iki açıdan sorumluluğu değerlendirilmelidir.”
Yargıtay, taşıma zararının uzman bilirkişiyle araştırılmasını ve sorumluluk sınırlarının belirlenmesini de istemiştir. Pazaryerinin kargo hizmetini de üstlendiği bir modelde sözleşme ve teslim kaydı, aracılık rolü ile taşıma rolünü ayrı ayrı gösterebilmelidir.
Pazaryeri Sözleşmesinde Hesap Kısıtlama ve Kayıtlar
Bir sabah mağaza paneline erişemeyen satıcı için ilk görünen sorun hesabın kapanmasıdır. Hukuki inceleme ise bildirimden önceki sözleşme sürümüne, ihlal koduna ve platform kayıtlarına döner. Yönetmelik m.15; sunulan hizmetleri, bedelleri, sıralama parametrelerini, ödeme süresini, fikrî hak tedbirlerini ve hesap kısıtlama sebeplerini aracılık sözleşmesinin asgari unsurları arasında sayar. Sonradan bildirilen komisyon veya kural değişiklikleri de bu dosyanın parçasıdır.
Hesabın kısıtlanması, askıya alınması veya sonlandırılmasında sözleşmedeki nesnel ölçütler temel alınır. Yönetmelik m.17, kural olarak gerekçenin açıklanmasını ve satıcıya açıklama için en az üç iş günü verilmesini öngörür. Dolandırıcılık, veri ihlali, siber güvenlik veya kamu düzeni bakımından gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde derhal işlem yapılabilmesi mümkündür; gerekçenin yine bildirilmesi gerekir.
Bir hesap uyuşmazlığında platformun bildirim zamanı, gerekçesi ve ihlal kodu başlangıç noktasını verir. Satıcının dâhili sistemden ilettiği açıklama ile o tarihte yürürlükte olan sözleşme sürümü, platformun kendi usulüne uyup uymadığını gösterir.
İhlal ürünün kaynağına veya markaya ilişkinse fatura, yetki ve tedarik zinciri belgeleri öne çıkar. Tartışma hakediş hakkındaysa siparişlerin yanında komisyon, kupon ve mahsup hesapları incelenir. Teslim, iade ve müşteri şikâyeti kayıtları ise kapatma gerekçesiyle satış geçmişi arasındaki bağı sınamaya yarar.
Pazaryerinde satıcı hesabının kapatılması veya askıya alınmasında mağazanın yeniden açılması, hakedişin ödenmesi ve zararın tazmini farklı koşullara bağlıdır. İhtiyati tedbirde yaklaşık ispat aranırken, alacak veya tazminat için sözleşme ihlali, zarar ve nedensellik ayrıca kurulur. Satış geçmişi, giderler, alternatif kanallar ve kapatma sebebi birlikte incelenmeden gelir kaybının tamamı platforma yüklenemez.
KVKK, Çerezler ve Ticari Elektronik İletilerin Ayrımı
Müşteri ürünü sepete eklerken çerez tercihi yapabilir, siparişte adresini paylaşır ve teslimat sonrasında kampanya iletisi alabilir. Aynı kişiye ait olsa da bu veriler farklı anlarda ve farklı amaçlarla işlenir. Hepsini tek bir “gizlilik politikası” altında toplamak veri elde etme anını ve hukuki sebebi belirsizleştirebilir. 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu m.10 uyarınca aydınlatma; veri sorumlusunun kimliğini, amaçları, aktarım alıcılarını, toplama yöntemini, hukuki sebebi ve ilgili kişinin haklarını açıklar.
Bir sözleşmenin kurulması veya ifası için gerekli adres ve iletişim bilgileri, pazarlama amacıyla kullanılan verilerle aynı hukuki işleme dayanmayabilir. Açık rıza gerekiyorsa, rıza aydınlatmadan ayrı ve özgür iradeyle alınır. Kargo, altyapı, çağrı merkezi, analiz veya e-posta sağlayıcısıyla veri paylaşımı yapılıyorsa sözleşme, yetki, saklama ve güvenlik düzeni de kontrol edilir.
Çerez politikası sitedeki gerçek teknolojileri yansıtmalıdır. Zorunlu olmayan analiz veya reklam çerezleri için geçerli başka bir işleme şartı bulunmadığında, kullanıcı aktif seçim yapmadan bu çerezlerin çalışmaması gerekir. Ret seçeneği kabul kadar görünür olmalı; tercih sonradan değiştirilebilmelidir. E-ticaret sitelerinin KVKK yükümlülükleri ve internet sitesi çerezleri bu ayrımı daha ayrıntılı inceler.
Ticari elektronik ileti ayrı bir rejime tabidir. Ticari İletişim ve Ticari Elektronik İletiler Hakkında Yönetmelik, istisnalar dışında önceden onay ve İYS düzenini öngörür. Sipariş teyidi veya güvenlik kodu kampanya izni yerine geçmez. Onayın kaynağı ile gönderim kayıtları saklanmalı, ticari elektronik ileti için ret yolu kolay ve ücretsiz tutulmalıdır.
Marka, Ürün Görseli ve Hukuka Aykırı İçerik
E-ticaret işletmesi yalnız tüketici ve veri mevzuatıyla karşılaşmaz. Ürün başlığında veya reklam anahtar kelimesinde başkasına ait markanın kullanılması, taklit ürün satışı, ürün fotoğrafının izinsiz alınması, yanıltıcı karşılaştırma veya kullanıcı yorumları fikrî mülkiyet ve haksız rekabet sorunları doğurabilir.
Pazaryeri şikâyetinde hak ve ihlal somutlaştırılır. Örneğin taklit ürün iddiası, marka tescil belgesinin yanında fatura, test alımı, ürün karşılaştırması, ekran görüntüsü ve ilgili URL ile desteklenebilir. Düşük fiyat veya yetkisiz satıcılık iddiası ise tek başına ürünün taklit olduğunu kanıtlamaz. İşaretler arasındaki benzerliğin marka ihlali doğurup doğurmadığı da kullanım biçimi ve karıştırılma ihtimali üzerinden incelenir.
Elektronik ticaret yönetmeliğinin m.12–14 hükümleri, fikrî ve sınai mülkiyet şikâyeti ile satıcının itirazı için belge temelli bir platform süreci kurar. Platforma yapılan bildirim yetersizse içerik kaldırılmayabilir; yeterli bir bildirimden sonra kullanımın sürmesi ise sorumluluk tartışmasını değiştirebilir. Talebin yalnız belirli ilanı mı, satıcının bütün ürünlerini mi yoksa hesabın tamamını mı hedeflediği ölçülülük bakımından ayrıca incelenir.
Pazaryerinde taklit ürün satışı şikâyet, içerik kaldırma ve dava seçeneklerini birlikte gündeme getirebilir. Reklam metninin sağlık sonucu vaat ettiği ürünlerde ise marka tartışmasından farklı olarak ürün mevzuatı ve idari yaptırımlar öne çıkar; e-ticarette sağlık beyanı bu özel ayrımı gösterir.
E-Ticaret Uyuşmazlıklarında Delil ve Hukuki Yol Nasıl Belirlenir?
Hasarlı teslim edilen bir televizyon bakımından ürün sayfasının ekran görüntüsü tek başına yeterli bir dosya oluşturmaz. Sipariş numarasıyla ödeme ve fatura kaydı, teslim belgesiyle hasar bildirimi, müşteri hizmetleri yazışmasıyla platform cevabı eşleştirilir. Sözleşme veya ilan sonradan değişmişse kaydın hangi tarihte ve hangi kaynaktan alındığı ayrıca önem kazanır.
Hukuki yol, taraf sıfatına ve talebe göre değişir. Tüketici işlemlerinde uyuşmazlık değeri ve talebin niteliği dikkate alınarak tüketici hakem heyeti veya tüketici mahkemesi gündeme gelebilir. Dava şartı arabuluculuk bulunan hâllerde süreç buna göre yürür. Tacirler arasındaki platform, yazılım, tedarik veya hizmet sözleşmesi uyuşmazlıkları ise ticari dava niteliği taşıyabilir. Marka ve telif talepleri ihtisas mahkemelerinin görev alanına girebilir; kişisel veri ve elektronik ileti ihlallerinde idari başvuru yolları ayrıca değerlendirilir.
Kargoda hasar, ürün ayıbı ve platform sorumluluğu aynı olayda buluştuğunda her talebin maddi koşulları ayrılır. Hasarın taşıma sırasında doğup doğmadığı, ambalaj, teslim tutanağı, ihbar ve sorumluluk sınırı teknik inceleme gerektirebilir. Satış bedelinin iadesi ile taşıma zararının hesabı birbirinin yerine geçmez.
Yanlış mercie yönelmek zaman kaybının ötesinde, platform kayıtlarının korunmasını ve süreye bağlı taleplerin kullanılmasını da güçleştirebilir. Bu nedenle hasarlı teslim uyuşmazlığı ile satıcı hesabının kapatılmasında aynı başvuru yolu izlenmez.
E-Ticaret Avukatı Seçerken Hangi Ölçütler Değerlendirilmelidir?
En iyi e-ticaret avukatı arayışını sıralama iddialarıyla değil, üç somut ölçütle değerlendirmek gerekir. İlk ölçüt, avukatın satış modelini doğru sorularla çözebilmesidir: Satış kendi siteden mi, pazaryerinden mi yapılıyor; müşteri tüketici mi tacir mi; ödeme ve teslimat zincirinde hangi şirketler bulunuyor? Bu sorular sözleşme listesinden önce geliyorsa çalışma gerçek işleyiş üzerinden kuruluyor demektir.
İkinci ölçüt, metin ile ekran arasındaki çelişkinin fark edilmesidir. Sözleşmede on dört günlük cayma hakkı yazarken iade paneli başvuruyu yedinci gün kapatıyorsa yalnız metni düzeltmek yetmez. Benzer şekilde bir KVKK aydınlatması, satış sırasında kullanılan çerezleri ve yurt dışı veri aktarımını kendiliğinden hukuka uygun hâle getirmez.
Üçüncü ölçüt, uyuşmazlığın doğru hukuki zeminde açıklanabilmesidir. Platform hakedişi, hesap kısıtlama ve marka şikâyeti aynı dava türüne veya aynı delil düzenine bağlı değildir. Eski bir işlem incelenirken bugünkü mevzuatın geriye yürütülmemesi de bu yetkinliğin parçasıdır.
Teklifin kapsamı bu ölçütleri görünür kılar. Bir sözleşme incelemesinde teslim edilecek belge ve revizyon sayısı; site uyum projesinde kontrol edilecek ekranlar; devamlı danışmanlıkta ise toplantı ve güncelleme düzeni yazılı olarak belirlenebilir. Uyuşmazlık işi ayrıca tanımlanır. Böylece ücretin hangi çalışma karşılığında kararlaştırıldığı baştan anlaşılır.
İstanbul’da E-Ticaret Hukuku Danışmanlığının Kapsamı
İstanbul merkezli bir marka kendi sitesiyle birlikte iki pazaryerinde satış yapıyor olsun. İlk incelemede örnek bir sipariş, ürün sayfasından iade sonucuna kadar izlenir. Hangi sözleşme sürümünün gösterildiği, ödemenin kimin hesabına geçtiği ve müşteriye hangi bildirimin gönderildiği bu tek işlem üzerinde görülür. İstanbul e-ticaret avukatı arayışındaki işletme açısından fiziksel konumdan daha anlamlı olan, şirket ve operasyon ekipleriyle bu kaydı birlikte inceleyebilecek bir çalışma düzenidir.
Bu örnek işlemden sonra e-ticaret hukuku danışmanlığı için öncelik listesi çıkarılabilir. Ödeme ekranındaki zorunlu bilgi eksikliği ilk sıraya alınırken, ileride yenilenecek tedarikçi sözleşmesi ayrı takvime bırakılabilir. Yazılım ekibi buton ve kayıt akışını, pazarlama birimi çerez ile ticari ileti tercihlerini, müşteri hizmetleri de cayma ve iade yanıtlarını kendi sorumlulukları içinde düzeltir.
İşletme yeni bir abonelik modeli veya yurt dışı satış kanalı açtığında aynı kayıt sistemi tekrar kullanılır. Eski metin sürümü ile yeni ekranın yürürlük tarihi saklanmışsa, sonradan çıkan uyuşmazlıkta müşterinin hangi koşulları gördüğü yeniden tahmin edilmek zorunda kalmaz. Uygulanacak hukuk ve yetkili merci ise şirketin veya büronun İstanbul’da bulunmasından bağımsız olarak somut sözleşme ve uyuşmazlığa göre belirlenir.
AEY Legal’in güncel iletişim bilgileri ve değerlendirme talebi iletişim sayfasında yer alır. İlk değerlendirmede satış kanalı ile mevcut sorun belirtildiğinde, istenmesi gereken belge ve ekran kayıtlarının kapsamı da somutlaştırılabilir.
E-Ticaret Hukukunda Sürekli Uyum
Yeni ödeme kuruluşu, pazaryeri entegrasyonu, yurt dışı analiz aracı, üyelik modeli veya iade yöntemi devreye girdiğinde sözleşme ve veri haritası değişir. Açılışta doğru hazırlanmış metinler bu yeni akışı kendiliğinden kapsamaz. Mevzuat değişikliği de daha önce yeterli olan bir düzenlemeyi zamanla eksik bırakabilir.
Kontrol takvimi değişikliğin kaynağına göre kurulabilir. Yeni ürün grubu cayma istisnaları ile teslimat taahhüdünü; yeni analiz aracı çerez envanteri ile veri aktarımını etkiler. Platform kuralı veya tedarikçi değişikliği sözleşme sürümünü gündeme getirirken, artan müşteri şikâyetleri satış ekranında tekrarlanan bir soruna işaret edebilir. Bu nedenle her başlığın aynı sıklıkla denetlenmesi gerekmez.
Sistematik uyumsuzluğun çok sayıda tüketici şikâyeti ve yanıltıcı şirket yapısıyla birleştiği ağır bir olayda Yargıtay, fesih ve tasfiye kararını onamıştır. Kararda cayma ve iade sorunları, eksik ön bilgilendirme, teslim edilmeyen ürünler ve şirketler arasındaki organik bağ birlikte değerlendirilmiştir:
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E.2025/2298, K.2025/7363, T.08.12.2025: “[…] davalı şirketler arasında organik bağ bulunduğunun ve tüketiciyi aldatmaya yönelik muvazaalı işlemler yaptıklarının tespit edilmesi […]”
Kararın belirleyici yönü, tek bir eksik metin değil, uzun süreli ve çok şirketli yanıltıcı yapının bütünüdür. Cayma ve iade sorunları diğer olgularla birleşmiş; şirket kimliği, stok, sipariş ve teslim süreçlerindeki kopukluk ağır sonucu hazırlamıştır.
Düzenli denetimde bütün siteyi her defasında yeniden yazmak gerekmez. Yeni kampanya örneğin mesafeli sözleşmeyi etkilemeyebilir; fakat fiyat gösterimini, ticari ileti onayını ve kampanya kayıtlarını değiştirebilir. Etkilenen metin ile ekran güncellenip eski sürüm saklandığında, uyuşmazlık tarihinde hangi düzenin uygulandığı da belirlenebilir.
E-Ticaret Avukatı Ne İş Yapar?
E-ticaret avukatı önce satışın nasıl yapıldığını ve işlemde hangi tarafların bulunduğunu belirler. Sonra sözleşme ile ekranların aynı akışı anlatıp anlatmadığını kontrol eder. Tüketici, platform, kişisel veri veya ticari ileti sorunu bulunduğunda inceleme o alanda derinleşir; uyuşmazlıkta talep ve delil buna göre ayrılır.
E-Ticaret Sitesi Açmak İçin Avukat Gerekli Mi?
Her e-ticaret işletmesinin sürekli avukat bulundurmasını öngören genel bir kural yoktur. Buna karşılık yeni satış modeli kurulması, pazaryerine girilmesi veya hazır metinlerle gerçek uygulamanın ayrışması hâlinde hukuki değerlendirme gerekebilir. İhtiyacın devamlı danışmanlık mı yoksa belirli bir sözleşme incelemesi mi olduğu işletmenin yapısına göre belirlenir.
E-Ticaret Avukatı Hangi Sözleşmeleri Hazırlar?
Tüketiciye satışta ön bilgilendirme ve mesafeli sözleşme; hesap ilişkisinde üyelik hükümleri gündeme gelir. Pazaryeri, tedarik, yazılım, ödeme ve kargo ilişkileri işletmenin arka plandaki sorumluluklarını düzenler. Başlıkların ayrı belgeye dönüşüp dönüşmeyeceği taraflara ve sitenin gerçek işleyişine göre belirlenir.
Pazaryeri Satıcı Hesabı Kapatılırsa Ne Yapılabilir?
Platformun bildirdiği gerekçe, ihlal kodu ve o tarihteki sözleşme sürümü incelenir. Satıcının dâhili mesajı ile ürünün kaynağını veya hakedişi gösteren kayıtlar korunur. Hesabın açılması, alacağın ödenmesi ve zararın tazmini farklı koşullara bağlı olduğundan talep bunlardan hangisinin amaçlandığına göre belirlenir.
E-Ticaret Sitesinde Cayma Hakkı Kaç Gündür?
Mesafeli tüketici sözleşmelerinde genel süre on dört gündür. Başlangıç anı mal veya hizmete göre değişir; mal tesliminden önce de cayma bildirimi yapılabilir. Ürün veya hizmete özgü istisnalar güncel yönetmelikteki şartlarıyla incelenir. Gereği gibi bilgilendirme yapılmaması sürenin uygulanmasını etkileyebilir.
ETBİS ve İYS Aynı Sistem Mi?
Hayır. ETBİS, elektronik ticaret faaliyetine ilişkin kayıt ve bildirim sistemidir. İYS ise ticari elektronik ileti onay ve ret kayıtlarının yönetildiği sistemdir. İşletmenin ETBİS kapsamı ile reklam veya kampanya iletilerindeki İYS yükümlülüğü ayrı ayrı değerlendirilir.
E-Ticaret Sitesinde KVKK Metni Yeterli Olur Mu?
KVKK metni, ancak sitenin gerçek veri akışını açıklıyorsa işlev görür. Sipariş için gerekli adres bilgisiyle reklam çerezinin hukuki sebebi aynı olmayabilir. Aydınlatma veri elde edilirken sunulmalı; rıza gereken durumda ayrı alınmalı ve kullanıcının seçimi teknik uygulamada karşılık bulmalıdır.
E-Ticaret Hukuku Danışmanlığı Ücreti Nasıl Belirlenir?
Tek bir sözleşmenin incelenmesiyle bütün siteyi kapsayan uyum projesinin iş yükü aynı değildir. Satış kanalı ve hazırlanacak belgelerin yanında ekran incelemesi, toplantı, revizyon ve mevcut bir uyuşmazlığın bulunması kapsamı etkiler. Yapılacak iş ile ücret koşulları mesleki kurallar çerçevesinde yazılı olarak belirlenebilir.



