Marka Hukuku

Markayı Kullanma Yükümlülüğü ve Ciddi Kullanımın İspatı

Yazar 10 Ocak 2023Kasım 15th, 2026No Comments11 dakikalık okuma
SMK Kapsamında Markayı Kullanma Yükümlülüğü

Markayı kullanma yükümlülüğü, tescilli markanın kapsadığı mal veya hizmetler için Türkiye’de ciddi biçimde kullanılmasını gerektirir. Marka tescilden itibaren beş yıl içinde haklı sebep olmadan kullanılmazsa veya kullanıma kesintisiz beş yıl ara verilirse, ilgili kişiler Türk Patent ve Marka Kurumundan iptal isteyebilir. Kullanımın ispatı, marka başvurusuna itirazda ve bazı marka davalarında da önem taşır.

Markayı Kullanma Yükümlülüğü İçin Beş Yıl Ne Zaman Başlar?

Marka ilk kez kullanılacaksa beş yıl tescil tarihinde başlar. Marka daha önce ciddi biçimde kullanılmışsa inceleme, bu kullanıma kesintisiz beş yıl ara verilip verilmediğine yönelir. Kanun iki durumu aynı hükümde düzenler:

6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu, m. 9/1: "Tescil tarihinden itibaren beş yıl içinde haklı bir sebep olmadan tescil edildiği mal veya hizmetler bakımından marka sahibi tarafından Türkiye’de ciddi biçimde kullanılmayan ya da kullanımına beş yıl kesintisiz ara verilen markanın iptaline karar verilir."

Başvuru ve tescil tarihleri arasında aylar geçebilir. İlk beş yılı hesaplarken sicildeki tescil tarihi esas alınır. Yayıma itirazda önceki markanın tescil tarihi, yeni başvurunun başvuru veya rüçhan tarihiyle karşılaştırılır. Bu ikinci hesap, başvuru sahibinin kullanım ispatı isteyip isteyemeyeceğini belirler.

Sezonluk satışta, örneğin ürünler her yaz piyasaya sunuluyorsa, kış aylarındaki ara tek başına iptal nedeni oluşturmaz. İnceleme, araya giren satışın ciddi olup olmadığına ve hangi tescilli mallara ait olduğuna bakar. Araya ciddi kullanım girdiğinde önceki ve sonraki kullanmama dönemleri birleştirilerek kesintisiz beş yıl oluşturulamaz.

Tescilin dördüncü yılında başlayan ciddi kullanım daha sonra durmuşsa beşinci tescil yıl dönümü, kesintisiz kullanmama süresinin sonu değildir. Son kullanım tarihi araştırılırken satış ve teslim kayıtları birlikte okunur. Muhtemel iptal kapsamı birden çok ürün grubunu içeriyorsa her grubun son kullanım tarihi farklı olabilir.

Sicildeki yenileme tarihiyle kullanım kronolojisi de ayrı izlenir. Marka yenilenmiş olsa bile yenileme işlemi satış, sunum veya pazarlama faaliyeti göstermez. Tescil başka bir şirkete devredilmişse tescil tarihi değişmiş olmaz. Önceki sahibin ve devralanın kullanımları anlatılırken her kayıt, gerçekleştiği dönemdeki hak sahipliği veya izin ilişkisiyle birlikte değerlendirilir.

Beş Yıl Dolduktan Sonra Kullanıma Başlanırsa Ne Olur?

Beş yıl dolduktan sonra başlayan gerçek ticari kullanım, Kuruma henüz iptal talebi sunulmamışsa tescilin korunmasını sağlayabilir. Burada hem kullanıma başlama tarihi hem de kullanıma hangi koşullarda başlandığı önemlidir. Kanun, muhtemel iptal talebine karşı girişilen son dakika kullanımını ayrıca düzenler:

6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu, m. 26/4: "İptal talebinde bulunulacağı düşünülerek kullanım gerçekleşmişse talebin Kuruma sunulmasından önceki üç ay içinde gerçekleşen kullanım dikkate alınmaz."

İptal talebinden kısa süre önce düzenlenmiş faturalar, ticari ilişkinin geçmişiyle birlikte okunur. Aynı müşteriyle daha önce yapılan yazışmalar, düzenli siparişler ve sevkiyatlar varsa yeni faturanın devam eden faaliyete ait olup olmadığı anlaşılabilir. İlk satış muhtemel iptal talebi üzerine yapılmışsa zamanlama ve amacın birlikte incelenmesi gerekir.

Markanın Ciddi Kullanımı Nasıl Anlaşılır?

Markanın ciddi kullanımı, işaretin ilgili mal veya hizmetin ticari kaynağını göstermesi ve gerçek bir piyasa faaliyetine dayanmasıyla anlaşılır. İşletmenin markayı gelecekte kullanmayı amaçlaması hazırlığı gösterebilir. Ciddi kullanım incelemesi, müşteriye sunulan ürünün veya hizmetin hangi işaretle ve ne zaman piyasaya çıktığı üzerinden yapılır.

Sipariş üzerine üretilen bir makinenin satış dosyasında teklif, kabul tutanağı ve makine üzerindeki marka aynı işleme bağlanabilir. Bu tür bir üründe az sayıda teslimat, faaliyetin niteliğiyle uyumlu olabilir. Mahkeme veya Kurum, satış hacmini ürünün niteliği ve alıcı çevresi içinde tartar.

Yargıtay, bir mal markasına ilişkin iptal davasında tarihli ürün etiketlerini, ürün örneklerini ve diğer delilleri birlikte değerlendirmiştir. Bu delillerin ciddi kullanımı gösterdiğini belirterek iptal hükmünü bozmuştur:

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E. 2024/5729, K. 2024/7840, T. 07.11.2024: "[…] davalı faaliyetinin kanun ve içtihatça aranan ciddi kullanım anlamına geleceği gözetilerek davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmesi doğru olmamıştır."

Mahkemenin önündeki etiketler ve örnekler birer tasarım çalışması değildi. Üretim tarihlerinin ürün üzerinde görülebilmesi, diğer delillerle birlikte ürünün ilgili dönemdeki ticari varlığını desteklemiştir. Aynı nedenle, dosyada yalnız bilgisayarda oluşturulmuş bir etiket bulunuyorsa, o etiketin piyasaya çıkan üründe yer aldığını ortaya koyan bağlantı eksik kalır.

Satış başlamadan önce de müşterilere ulaşılmış olabilir. Örneğin fuarda markalı ürün için alınan siparişler, ürünün şirket içi hazırlık aşamasını aştığına ilişkin kayıt bırakır. Kabul edilen teklifler veya dağıtıcıya ulaşan lansman belgeleri de ürünün ne zaman ve hangi işaretle piyasaya sunulduğunu aydınlatır.

Ticaret Unvanı ve İnternet Sitesi Nasıl Değerlendirilir?

Faturada şirket unvanını oluşturan işareti gören müşteri, satılan ürünün hangi markayı taşıdığını hâlâ bilmiyor olabilir. Çevrimiçi mağazada da adres tescili, adın kime tahsis edildiğini kayda geçirir. Bir ürün teklifindeki görünür marka ise işareti satılan mala bağlayabilir.

Yargıtay, ticaret unvanı ve internet alan adını konu alan bir tecavüz davasında, şirketi tanıtmak üzere kullanılan kısaltma ile mal veya hizmeti tanıtan işareti ayırmıştır:

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E. 2013/16785, K. 2014/6143, T. 28.03.2014: "[…] markasal kullanımdan söz edebilmek için de işaretin, ilgili bulunduğu mal veya hizmet ile bağlantıyı gösterecek biçimde ve işleve uygun olarak kullanılması gerekmektedir."

Tecavüz davasında mahkemenin sorduğu soru, işaretin müşteriye hangi bağlamda gösterildiğidir. Ciddi kullanım dosyasında da aynı soru somut kayıtlara yöneltilir. Örneğin arşivlenmiş ürün sayfasındaki işaret bir sipariş satırında ve Türkiye’deki adrese teslim belgesinde aynı ürüne bağlanıyorsa, dosya satışın tarihini ve ticari bağlamını birlikte açıklar.

Marka Kullanım İspatı Hangi Belgelerle Yapılır?

Marka kullanım ispatı için belgelerin işareti, ilgili mal veya hizmeti, kullanım yerini, dönemini ve ticari kapsamını birbirine bağlaması gerekir. Yayıma itirazdaki delil standardını belirleyen Yönetmelik hangi hususların görünür olması gerektiğini açıklar:

Sınai Mülkiyet Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmelik, m. 30/1: "[…] kullanımın niteliği, yeri, zamanı, kapsamı ve markanın kullanım şekli hususlarına dair yeterli bilgiyi içermesi gerekir."

Dosyaya bir satış faturası girdiğinde önce ürün satırına bakılır. Yalnız stok kodu yazıyorsa aynı satışın sevk kaydı ve ürün kartı bulunabilir. Faturadaki kod, markalı ürüne bağlanınca satışın nerede ve ne zaman gerçekleştiği de diğer kayıtlarla ortaya çıkar. Antetteki logo ise faturayı kimin kestiğini açıklar.

Alıcıya gönderilen tarihli bir fiyat listesi, şirketin hangi ürünleri hangi adla piyasaya sunduğuna dair kayıt bırakır. Kataloğun bir kopyası yıllar sonra arşivden çıkmışsa, fuar kaydı veya müşteriye gönderildiği e-posta, belgenin piyasaya ulaştığı tarihi anlamaya yarar.

Çevrimiçi mağazanın ekran görüntüsü sayfanın belirli bir andaki görünümünü kaydeder. Sipariş listesinde aynı ürün bulunuyorsa teslim veya iade kaydı üzerinden işlemin sonrasını da izlemek mümkündür. Sosyal medya tanıtımında ise paylaşımın tarihi, hesabı kimin yönettiği ve görseldeki ürünün hangisi olduğu önem kazanır.

Bir hizmet dosyasında ürün etiketi aranmaz. Örneğin hizmeti satın alan müşteriye marka altında erişim açıldığını gösteren portal kaydı, tarihli teklif ve o işlem için kesilen fatura aynı sözleşmeye bağlanabilir. Bu ilişki kurulduğunda dosyadaki belgeler, işaretin müşteriye hangi hizmet için gösterildiğini açıklar.

TÜRKPATENT’in kullanım ispatı kılavuzu, kullanımın ölçüsünü değerlendirirken piyasa ve ürün özelliklerinin dikkate alınmasını öngörür. Yönetmelikteki delil listesi, hangi vakıanın hangi kayıtla ispatlandığının anlaşılmasını sağlar. İptal incelemesinde m. 30 hükümleri, m. 30/A’ya aykırı olmadığı ve işlemin niteliğine uyduğu ölçüde uygulanır.

Markanın Hangi Mal veya Hizmetlerde Kullanıldığı Nasıl Belirlenir?

Kullanımın kapsamı, sicilde yazılı mal ve hizmetlerin piyasadaki ürün, hizmet ve belgelerle karşılaştırılmasıyla belirlenir. Aynı sınıf numarasında birden çok mal bulunabilir. Tescilde yazılı bir mal grubunda ciddi kullanım bulunması, o gruptan bağımsız diğer malların da kullanıldığını göstermez.

Örneğin marka hem çanta hem giyim eşyası için tescilliyse çanta faturalarındaki yüksek satış hacmi çantalar bakımından değer taşır. Giyim eşyası açısından aynı işaretle yapılmış sunum, satış veya başka bir ticari faaliyet aranır. Bir ürünün ambalajında perakendecinin kendi mağaza markası bulunurken malın üzerinde farklı bir üretici markası yer alıyorsa, iki işaretin hangi işlevle kullanıldığı da incelenir.

Hizmet markalarında belge sıklıkla fatura, teklif veya sözleşmedir. Bir şirketin müşterisine belirli bir danışmanlık hizmetini sunduğunu gösteren fatura, ilk bakışta güçlü delil olabilir. Sicilde belirli bir hizmet için yer almayan danışmanlık faaliyeti, yalnız fatura üzerinde kullanılan genel açıklama geniş yorumlanarak o hizmete dönüştürülemez. Tescil metni ve fiilen yapılan işin içeriği birlikte okunur.

Yargıtay, farklı mal gruplarını kapsayan tesciller hakkında görülen bir iptal davasında alt derece kararını onamıştır. Yargıtay kararında aktarıldığı üzere, iki bilirkişi heyeti bir ürün alt grubunda ciddi kullanımı tespit etmiş, diğer kalemler için aynı sonuca ulaşmamıştır. İlk derece kararının dayandığı olgu, ilgili ürün grubundaki yoğun kullanımın kapsamı dışında kalan kalemlere ilişkindir:

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E. 2025/7201, K. 2026/4336, T. 07.09.2026: "[…] tescilli olduğu diğer sınıflarda dava tarihinden önceki beş yıl boyunca ciddi biçimde markasal olarak kullanılmadığı […]"

Onanan kararda ciddi kullanımın saptanmadığı kalemler tescil kapsamından çıkmıştır. Birden fazla marka tartışılıyorsa ürün üzerindeki işaretin hangi tescile karşılık geldiğinin de ayrıca belirlenmesi gerekir.

Bu ayrım Kurumun vereceği karara da yansır. SMK m. 26/5 uyarınca iptal nedeni tescilli kalemlerin yalnız bir bölümünde gerçekleşmişse kısmi iptal o kalemlerle sınırlıdır. Yayıma itiraz sırasında yalnız bazı kalemler için kullanım ispatlanırsa, karıştırılma ihtimali değerlendirmesi ispatlanan kalemler üzerinden sürer.

Farklı Logo, Lisans veya İhracat Kullanım Sayılır Mı?

Ayırt edici karakteri koruyan logo değişikliği, marka sahibinin izniyle fiilen kullanım ve sadece ihracat amacıyla mal veya ambalaj üzerinde kullanım SMK m. 9 uyarınca dikkate alınabilir. Her durumda incelenen ticari faaliyet, hangi varyantın veya hangi yetkinin söz konusu olduğuna göre belgelenir.

Bir kelime markasının yeni yazı karakteriyle sunulmasında, müşterinin ticari kaynağı tanımasını sağlayan unsur aynı kalabilir. Tescildeki baskın kelime değiştirilmişse veya piyasadaki işaret farklı bir ayırt edici unsur etrafında kurulmuşsa değerlendirme daha farklıdır. Tescil örneği ile tarihli ürün görselinin yan yana incelenmesi, değişikliğin görsel ayrıntıyla mı yoksa markanın ayırt edici karakteriyle mi ilgili olduğunu gösterir.

Marka sahibi, kullanım yetkisini bir lisans alana veya distribütöre verebilir. Sözleşme kimin, ne zaman ve hangi ürünler için yetkilendirildiğini ortaya koyar. Distribütörün ilgili dönemdeki satış kayıtları, ürün ambalajı ve sevkiyatları ise yetkinin kullanıldığını gösterebilir. Grup şirketleri arasında da belge zinciri aynı sorulara cevap vermelidir. Kullanımın hangi şirketçe yapıldığı, hak sahibinin buna izin verip vermediği ve kullanımın tescilli ürünlere ait olup olmadığı incelenir.

Gübre markasına ilişkin bir iptal uyuşmazlığında Yargıtay, dağıtım yetkisi veren sözleşme ile sınırlı sayıdaki satış ve hazırlık belgelerini inceleyen alt derece kararını onamıştır. Yargıtay kararında aktarılan ilk derece değerlendirmesi, yetkilendirme ile fiili kullanım arasındaki ayrımı şöyle kurmuştur:

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E. 2025/4541, K. 2026/1721, T. 26.03.2026: "[…] bu yetkiyi alan şirketin de markayı ciddi biçimde kullandığını ispatı gerektiği […]"

Uyuşmazlıkta satışların hangi yıllarda yapıldığı ve distribütörün kendi faaliyetini belgeleyip belgelemediği sonucu etkilemiştir. Alt derece mahkemesinin incelediği izin ve test belgeleri, ürünün piyasaya hazırlanmasına ilişkin bilgi veriyordu. Düzenli satışların belgelenip belgelenmediği ise ayrı bir soruydu. Kararı her sektör için asgari satış adedi belirleyen bir ölçüye dönüştürmek, dosyada incelenen pazar ve dönem koşullarını gözden kaçırır.

Yalnız ihracat amacıyla markanın mal veya ambalaja konulması kanunda açıkça kabul edilir. Türkiye’de ambalajlanan ürün yurt dışına gönderilmişse tarihli ambalaj görseli, ihracat faturası ve gümrük kaydı birlikte ürünün ve markanın bağlantısını gösterebilir. Beyannamede yalnız genel ürün cinsi yer alıyorsa, sevk edilen partinin ihtilaflı markayı taşıdığı başka belgelerle anlaşılabilir. Markanın yurt dışında satışa sunulması, Türkiye’deki kullanım şartının yerine getirildiğini kendiliğinden göstermez.

Markanın Kullanılmaması Hangi Hâllerde Haklı Sayılır?

Marka sahibinin iradesi dışında gelişen ve ilgili mal veya hizmet için kullanımı engelleyen bir neden, koşulları varsa haklı sebep sayılabilir. Engelin markayı neden kullanılamaz hâle getirdiği ve ne kadar sürdüğü belirleyicidir. Bir kamu makamının belirli bir ürünün piyasaya arzını yasaklaması, yasak kapsamındaki ürün ve dönem bakımından değerlendirilebilir. Yasağın kapsamadığı mallar için aynı gerekçe ayrıca incelenir.

Gerekçe bir idari engelse karar veya bildirim yazısı belirli bir ürün ve dönemi gösterebilir. Tedarik kesintisinde, şirketin ürünü başka bir kaynaktan temin etme olanağı ve kesintinin satışa ne zaman yansıdığı önem kazanır. Kendi kararıyla bir lansmanı erteleyen şirketin durumu ise sıradan bir ticari plan değişikliği olarak değerlendirilir.

Pandemi dönemindeki kısıtlamalar bu ayrımın görüldüğü bir örnektir. Faaliyetin durduğu tarih, kısıtlamanın şirkete ve ilgili mal veya hizmete uygulanıp uygulanmadığı ve kısıtlama kalktıktan sonra neler olduğu dosyaya göre değişir. Temizlik ürünleriyle ilgili bir iptal davasında Yargıtay, kullanımı ve pandeminin haklı sebep oluşturup oluşturmadığını uyuşmazlığın konusu olarak belirlemiş, iptal yönündeki hükme karşı istinaf başvurusunu reddeden kararı onamıştır:

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E. 2026/189, K. 2026/4816, T. 21.09.2026: "[…] Covid-19 pandemi döneminin markanın kullanılamaması için haklı neden olarak değerlendirilip değerlendirilemeyeceği noktasında toplanmaktadır."

İncelenen internet sitesi ve ticari kayıtlarda dava konusu işareti ilgili mallarla ilişkilendiren kullanım görülmemiştir. Mahkemenin vardığı sonuç, o dosyada gösterilebilen kullanıma ve etkisi ileri sürülen döneme dayanır. Faaliyeti hukuki bir kısıtlama nedeniyle duran başka bir işletme açısından ise kısıtlamanın kapsamı, süresi ve kullanıma fiilen nasıl engel olduğu ayrıca değerlendirilir.

Engel, tescildeki her kalemi aynı biçimde etkilemeyebilir. Örneğin sadece bir ürün için izin bekleniyorsa, Kurum aynı markayla sunulabilecek diğer mallara veya hizmetlere ilişkin savunmayı kendi koşullarında değerlendirir.

Marka Başvurusuna İtirazda Kullanım İspatı Nasıl İstenir?

Yeni marka başvurusuna önceki bir markayla karıştırılma ihtimali nedeniyle itiraz edildiğinde, yeni başvurunun sahibi belirli koşullarda önceki markanın kullanımının ispatını isteyebilir. SMK m. 19/2 bakımından önceki marka, yeni başvurunun başvuru veya varsa rüçhan tarihinde Türkiye’de en az beş yıldır tescilli olmalıdır. İncelenecek dönem de aynı tarihten geriye doğru beş yıldır.

Örneğin yeni başvurunun tarihi 3 Mayıs 2026, dayanak markanın tescil tarihi 3 Mayıs 2020 ise süre koşulu bakımından önceki tescil beş yaşını aşmıştır. İncelenen kullanım, yeni başvuru için geçerli bir rüçhan bulunmadığı varsayımıyla, 3 Mayıs 2026’dan önceki beş yıllık döneme aittir. Aynı dosyada daha yakın tarihli başka bir tescil dayanak gösterilmişse, onun beş yıllık eşiği kendi tescil tarihiyle ayrı değerlendirilir.

İtiraz, Yönetmelik m. 28/4 kapsamında başvuru sahibine görüş sunması için bildirilir. Başvuru sahibinin bir aylık görüş süresi içinde kullanım ispatını açık, yazılı ve koşulsuz olarak istemesi ve ispatı istenen markaların tescil numaralarını belirtmesi gerekir. Kurum, usulüne uygun talep üzerine önceki marka sahibine ciddi kullanımı veya haklı kullanmama sebebini belgelemek için bir ay verir. Marka tescil başvurusunun Bültende yayımlanmasından itibaren işleyen itiraz süresi, bu cevap ve delil sürelerinden ayrı hesaplanır.

Kullandığı malların yalnız bir bölümünü kanıtlayan itiraz sahibinin dayanağı o bölümle sınırlı kalır. Kanun bu sonucu şöyle ifade eder:

6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu, m. 19/2: "İtiraz gerekçesi markanın, tescil kapsamındaki mal veya hizmetlerin sadece bir kısmı için kullanıldığının ispatlanması hâlinde itiraz, sadece kullanımı ispatlanan mal veya hizmetler esas alınarak incelenir."

Kullanım veya haklı sebep ispatlanamazsa ilgili markaya dayanan karıştırılma ihtimali itirazı sonuç vermez. Dosyada kullanım ispatına tabi olmayan başka bir önceki marka ya da bağımsız bir itiraz gerekçesi bulunuyorsa Kurum bunları ayrıca inceleyebilir. Bu karar yeni başvuruya ilişkin verilir. Önceki tescilin sicilden çıkarılması, ayrıca iptal talebinde bulunulmasını gerektirir.

Hükümsüzlük ve Tecavüz Davalarında Kullanım Ne Zaman İncelenir?

Marka kullanmama def’i, SMK m. 25/7 kapsamındaki karıştırılma ihtimaline dayalı hükümsüzlük davalarında ve m. 29/2 uyarınca marka hakkına tecavüz davalarında ileri sürülebilir. Her iki dava türünde kullanıma ilişkin beş yıllık dönem belirlenirken dava tarihi esas alınır.

Marka hükümsüzlüğü davasında başka bir tarih de önem kazanabilir. Hükümsüzlüğü istenen markanın başvuru veya rüçhan tarihinde, davacının dayandığı marka zaten en az beş yıldır tescilliyse davacı o tarih bakımından da m. 19/2 şartlarını yerine getirdiğini ispatlar. Davadan hemen önceki satış belgeleri, geçmişteki bu ayrı döneme ilişkin kullanımı açıklamayabilir. İki dönem örtüşüyorsa aynı kayıtlar örtüşen kısımda incelenebilir.

Kullanmama incelemesinin yapılabilmesi, def’in hangi aşamada ileri sürüldüğüne de bağlıdır. Yargıtay, bir hükümsüzlük davasında davalı cevap süresini geçirmiş ve davacı sonradan ileri sürülen savunmanın genişletilmesine muvafakat etmemişken def’in değerlendirilmesini bozma sebebi kabul etmiştir:

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E. 2026/549, K. 2026/5030, T. 24.09.2026: "Hal böyle olunca davalı tarafça süresinde, usulüne uygun olarak ileri sürülmüş ve dikkate alınabilecek bir kullanmama defi bulunmamaktadır."

Davalı savunmasını cevap süresinden sonra bildirmiş, davacı da buna karşı çıkmıştı. İstinaf aşamasında kullanımın hangi mallar için kanıtlandığı incelendi. Bozma gerekçesi, süresinde ileri sürülmeyen def’e dayanılarak hüküm kurulmasıdır. Mahkeme def’i haklı bulursa dayanak markanın o davadaki etkisi buna göre sınırlanır. Sicildeki tescilin iptali ayrı bir işlemdir.

Aynı marka hakkında Kurumda bir işlem ve mahkemede bir dava yürüyorsa, bir marka avukatı her dosyada hangi tarihlerin, delillerin ve taleplerin önem taşıdığını ayrı değerlendirir. İstanbul’daki marka hukuku ekibimiz bu tür dosyalarda Kurum önündeki işlemleri ve dava takibini üstlenir. Somut olayda uygun talebin, merciin, sürenin ve delillerin belirlenmesi için profesyonel hukuki değerlendirme gerekebilir. Bu değerlendirme için iletişim sayfasından AEY Legal’a ulaşılabilir.

Kullanılmayan Markanın İptali Nerede ve Nasıl İncelenir?

Kullanmama nedeniyle yeni marka iptal taleplerini Türk Patent ve Marka Kurumu (TÜRKPATENT) inceler. SMK m. 26’nın yürürlüğe girdiği 10 Ocak 2024 tarihinde mahkemede görülmekte olan iptal davalarını ise geçici m. 4 uyarınca o mahkemeler sonuçlandırır. Daha sonraki yıllarda verilen Yargıtay kararlarında mahkemenin iptal incelemesi yapmış olması, davanın daha önce açılmış olmasından kaynaklanabilir.

İlgili kişi, hangi tescilli malların veya hizmetlerin iptalini istediğini belirtir. Talep, o tarihte sicilde görünen marka sahibine veya hukuki halefine yöneltilir. Başvuru marka sahibine tebliğ edilince cevap için bir aylık süre başlar. Marka sahibi bu süre içinde ek süre isterse Kurum bir aya kadar ek süre verir.

Kurum iptale karar verirse, SMK m. 27/2 uyarınca karar kural olarak iptal talebinin Kuruma sunulduğu tarihten itibaren etkilidir. Daha eski bir etki tarihi isteniyorsa talepte bu tarih açıkça belirtilir ve iptal nedeninin o tarihte doğmuş olması gerekir. Kararın etkili olduğu tarih ile sicilden terkin tarihi farklı olabilir. Kesinleşme sonrasında terkin yapılır ve durum Bültende yayımlanır.

Yalnız kurumsal müşterilere çalışan bir işletmenin markasına çevrimiçi mağazalarda rastlanmayabilir. Buna karşılık marka sahibi dosyaya doğrudan müşterilere yaptığı satışları ve dağıtım ağının kayıtlarını sunabilir. Kurum incelemesini tarafların sunduğu bilgi ve belgeler üzerinden yürütür.

İptal kararının etkili olduğu dönem, marka adına daha önce işlem yapmış olanlar için de önem taşır. Kanun, önceki bir tarihten hüküm doğuran iptal kararının etkisini, karar öncesinde kurulup uygulanmış sözleşmeler ve kesinleşip uygulanmış tecavüz kararları bakımından sınırlandırır. SMK m. 27/3-4 kapsamında marka sahibinin ağır ihmali veya kötüniyetinden doğan tazminat talepleri saklıdır. Uygulanmış sözleşme kapsamında ödenen bedelin hakkaniyet gereği kısmen veya tamamen iadesi de istenebilir. Burada sözleşmenin tarihi kadar uygulanmış olup olmadığı belirleyicidir.

Kurumun kararı üzerine idari itiraz ve nihai Kurum kararına karşı yargı yolu gündeme gelebilir. İtirazın bildirimden itibaren iki aylık süresi, ilk cevap için verilen bir aylık süreden ayrıdır. Kurum kararına karşı açılan davalarda SMK m. 156/2, Ankara Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesini görevli ve yetkili kılar. Başvuru formu, ücret, karar ve itiraz aşamaları kullanılmayan markanın iptali sürecinin ayrı parçalarıdır.

Markam Beş Yıl Kullanılmazsa Sicilden Silinir Mi?

Beş yılın dolması markayı kendiliğinden sicilden silmez. İlgili kişinin iptal talebi üzerine Kurum, beş yıllık süreyi, varsa ciddi kullanım belgelerini ve kullanmamaya ilişkin haklı sebepleri değerlendirir. İptal kararı kesinleşirse sicilden terkin buna göre yapılır. Kullanılmayan kalemler tescilin yalnız bir bölümüyse karar o mallar veya hizmetlerle sınırlı olabilir.

Bir Fatura Marka Kullanımını İspatlamaya Yeter Mi?

Bir faturanın ağırlığı, ortaya koyduğu işlem ile ilgili pazarın özelliklerine bağlıdır. Belge, tarihi ve satış işlemini gösterebilir. İşaretin satılan üründe kullanıldığını anlamak için ürün satırının markalı etiket, katalog veya teslim kaydıyla eşleşmesi gerekebilir. Ürünün niteliği, satış miktarı ve başka bağımsız kayıtların bulunması değerlendirmeyi etkiler.

Marka Sahibi İptal Talebine Kaç Gün İçinde Cevap Verir?

Marka sahibinin iptal talebine cevap ve delil sunma süresi tebliğden itibaren bir aydır. Marka sahibi bu bir aylık süre içinde istekte bulunursa Kurum bir aya kadar ek süre verir. Sonradan sunulan cevap ve delillerin dikkate alınması, Kurumun usulüne uygun ek bilgi veya belge istemesi gibi düzenlenen işlemlere bağlıdır.

Markanın Sadece İhracat İçin Kullanılması Geçerli Mi?

Markanın yalnız ihracat amacıyla mal veya ambalajına konulması, SMK m. 9/2 kapsamında kullanım sayılabilir. Üretim veya ambalaj kayıtları ile gümrük ve sevk belgeleri, markayı taşıyan ürünün Türkiye’deki faaliyetini ve ihracat bağlantısını gösterebilir. Ürün adı belgedeki marka ile eşleşmiyorsa, bu bağlantı ürün kodu veya parti numarasıyla da kurulabilir.

Kullanım İspatı İstenince Önceki Marka İptal Olur Mu?

Yayıma itirazda kullanım ispatı talebi, önceki markaya dayalı itirazın hangi mal veya hizmetler üzerinden inceleneceğini etkiler. İspat yoksa ilgili marka bakımından karıştırılma ihtimaline dayalı itiraz reddedilebilir. Önceki markanın sicilde tamamen veya kısmen sona ermesi için TÜRKPATENT nezdinde ayrıca bir iptal talebinin incelenmesi ve kararın kesinleşmesi gerekir.

Lisans Sözleşmesi Marka Kullanımını Nasıl Gösterir?

Lisans sözleşmesi, kullanım yetkisinin kimde olduğunu ve hangi malları, hizmetleri veya dönemi kapsadığını gösterebilir. Lisans alanın bu yetkiyi fiilen kullandığına ilişkin satış, sunum, teslim veya pazarlama kayıtları da incelenir. Belgeler aynı tescil ve dönemle ilişkilendirildiğinde, izinli kullanım marka sahibinin kullanımı olarak dikkate alınabilir.

Av. Erkam Yılmaz

Avukat Abdullah Erkam Yılmaz, 10 yılı aşkın süredir iş hayatının içinde yer almakta, çeşitli girişimlere öncülük etmekte ve müvekkillerine iş dünyasının içinden gelen bir avukat olarak hukuki danışmanlık ve dava takibi hizmetleri sağlamaktadır. İstanbul 1 No'lu Barosu'na (Sicil No: 77061) bağlı olarak avukatlık faaliyetlerini yürütmekte olan Yılmaz, başta KVKK, Bilişim Hukuku, Fikri Mülkiyet Hukuku, Ticaret Hukuku, Marka Hukuku, Patent Hukuku, Telif Hukuku, Alan Adları Hukuku, Yabancılar Hukuku, Ceza Hukuku, İdare Hukuku, Sözleşmeler Hukuku olmak üzere hukukun tüm alanlarında etkin uyuşmazlık çözümü gerçekleştirmekte, müvekkillerinin hak ve menfaatlerini etkin bir şekilde korumak adına önleyici hukuki danışmanlık yapmakta, dava takibi ve uyum yönetimi işlemlerini gerçekleştirmektedir. İçerikler genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık, öneri veya teklif yerine geçmez. LinkedIn YouTube WhatsApp E-posta

Scan the code